fbpx

Burgemeester Oss stapelt fout op fout in crisiscommunicatie na overlijden Arie den Dekker

door 6 aug 2020

Crisiscommunicatie is een vak apart. Dat bleek onlangs maar weer toen burgemeester Wobine Buijs van de gemeente Oss de plank totaal mis sloeg nadat zich voor de deur van haar gemeentehuis een drama had voltrokken. In dit blog een analyse van de crisiscommunicatie na dit voorval.

Persberichting voor verbetering vatbaar

Eind juli kwam voor het gemeentehuis van het Brabantse Oss Arie den Dekker om het leven. Den Dekker leefde al geruime tijd in onmin met de gemeente die hij zo lief had. Hij maakte deel uit van een getuigenbeschermingsprogramma, nadat de Brabander bij de politie informatie had losgelaten over een schietpartij waar hij getuige van was geweest. De persberichting van burgemeester Wobine Buijs over dit incident was – hoe zal ik het zeggen? – voor verbetering vatbaar.

Geen reactie van Oss, journalisten geïrriteerd

Het dramatische voorval deed zich voor in de ochtend van maandag 27 juli en trok uiteraard de aandacht van journalisten uit het hele land. Een reactie van de gemeente Oss bleef echter uit. Dat zorgde weer voor frustratie bij journalisten door het hele land. Sam Hagens van de redactie van Hart van Nederland uitte op Twitter zijn onvrede over de weinig communicatieve houding van de gemeente. “De hele dag worden vragen van onze redactie niet beantwoord. Wel stuurt de gemeente net een slecht gefilmde video met een statement door”, aldus Hagens. De verslaggever sloeg daar de spijker op z’n kop. Vanwege het ‘eenrichtingsverkeer’ krijgt geen enkele journalist de kans om een kritische vraag te stellen, waardoor de pers begrijpelijkerwijs extra alert is. Een hele dag niet reageren valt écht niet goed te praten. Ook andere media doen hun beklag en meldden in hun bijdragen vanuit Oss de gehele dag door dat de gemeente Oss ‘zich nog beraadt op een reactie’.

Besteed aandacht aan een verklaring per video

Als de reactie dan uiteindelijk komt, blijkt de kwalificatie van Hagens niet overdreven. De video is vermoedelijk opgenomen met een telefoon, voor een slechte achtergrond, zonder diepte of detail, met een halve schilderijlijst in beeld. Ook wat extra licht had niet misstaan. Mogelijk is voor deze optie gekozen omdat de woordvoerder van de burgemeester op vakantie was of wellicht was Buijs zelf op vakantie, maar als je dan via een video wilt reageren, steek daar dan wat moeite in. Daar was immers een hele dag de tijd voor, want deze video werd pas na zessen via Twitter gedeeld. Overigens is het best mogelijk via een video op social media een belangrijke mededeling te doen (denk aan oud-burgemeester van Den Haag Pauline Krikke die via Instagram haar aftreden bekend maakte), maar als het gaat om het soort nieuws zoals dat in Oss, dan moet er voor de pers echt de mogelijkheid zijn om vragen te stellen. Daarom was een persconferentie de allerbeste optie geweest na het noodlottige overlijden van Den Dekker. En ook al was er op dat moment mogelijk nog weinig nieuws te melden, dan nog toon je je intentie tot transparantie en heb je de mogelijkheid om je medeleven uit te spreken.

wobine buijs, burgemeester oss

Leef je in in degene voor wie je boodschap is bedoeld

Dat brengt me bij de inhoud van de videoboodschap van de burgemeester. Daar deugde eigenlijk helemaal niets aan. Buijs vergeet volkomen zich te verplaatsen in de nabestaanden van Den Dekker of in de inwoners van haar gemeente, maar praat eigenlijk alleen vanuit zichzelf. “Het is verschrikkelijk om hier vandaag zo te zitten en te constateren dat de heer Den Dekker de hand aan zichzelf heeft geslagen.” Buijs bedoelt het vermoedelijk niet zo, maar je kunt haar boodschap horen alsof ze het vooral voor zichzelf heel vervelend vindt dat ze daar zo zit. De woordkeuze (‘hand aan zichzelf geslagen’) is zacht gezegd niet echt passend voor het overlijden van iemand die de wanhoop nabij was en geen andere uitvlucht meer zag. Buijs gaat verder: “We zijn jarenlang bezig geweest (…) om deze man te helpen. Het heeft ontzettend veel tijd gekost, het heeft ontzettend veel inspanning van iedereen gekost…” Ook hier lijkt Buijs alleen te denken aan het ongemak voor haar organisatie en niet aan de nabestaanden van Den Dekker. Maar het ergste komt nog. Dan zegt Buijs: “Het heeft ontzettend veel geld gekost!’ Stuitend. Overigens wordt een dag later bekend dat de gemeente Oss de kosten van de uitvaart van Den Dekker op zich zal nemen.

Het is ongelooflijk dat niemand deze burgemeester heeft verteld dat deze boodschap voor geen mens ook maar van enige waarde is geweest. Het toont geen compassie, noch medeleven, hoewel de gezichtsuitdrukking van de burgemeester aantoont dat ze wel degelijk aangeslagen is. Pas aan het einde van haar videoboodschap spreekt de burgemeester eindelijk (!) haar medeleven uit. Dan spreekt ze in één zin de nabestaanden toe.

Gemiste kans

Samenvattend stapelt de gemeente Oss hier de ene fout op de andere als het gaat om crisiscommunicatie. De reactie van de burgemeester kwam te laat, bood geen mogelijkheid tot vragen stellen en was weinig empatisch. Buijs vergat zich in te leven in degene voor wie de boodschap bestemd was. Pijnlijk en een gemiste kans.

Meer analyses van media-optredens in de politiek?

Vraag de analysereeks aan en ontvang vijf dagen lang elke dag een grondige analyse van bekende media-optredens van politici. Wat doen ze goed? Wat had er beter gekund in hun optreden? Mediatrainer Raymond Janssen vertelt het je.

Raymond Janssen

Raymond Janssen

Eigenaar & mediatrainer

Raymond Janssen is al van kinds af aan een, zoals je het noemt, politiek dier. Toch werd hij journalist en trainer.

Door zijn ervaring met en kennis van de media te combineren met liefde voor politiek kan hij als geen ander ambitieuze politici helpen met hun media-presence.